نوع کاغذ و وضعیت دیوار را پیش از خرید و برش تشخیص دهید
دو چیز روش نصب را تعیین میکند: جنس پشت کاغذ دیواری و سطحی که کاغذ روی آن مینشیند. جنس پشت کاغذ معلوم میکند چسب به کاغذ زده شود یا به دیوار. سطح دیوار معلوم میکند پیش از چسباندن چه کارهایی روی آن لازم است.
کاغذ دیواری از نظر پشت چهار نوع است. «کاغذ دیواری کاغذی» از رو تا پشت کاغذ است. «کاغذ دیواری وینیل با پشت کاغذی» رویهای پلاستیکی و شستنی دارد که روی لایهای کاغذی نشسته است. «کاغذ دیواری نبافته» (Non-woven) پشتی از الیاف فشرده دارد. «کاغذ دیواری پشتچسبدار» چسب آمادهای زیر یک لایهٔ محافظ دارد.
در کاغذی و وینیل با پشت کاغذی، چسب پشت کاغذ زده میشود و کاغذ پیش از نصب مدتی خیس میخورد تا منبسط شود. نبافته با «چسب روی دیوار» نصب میشود؛ یعنی چسب را روی دیوار میزنید و کاغذ را خشک روی آن میخوابانید. کاغذ پشتچسبدار چسب کاغذ دیواری نمیخواهد و روشش جداست؛ اگر کاغذ شما از این نوع است، به نصب کاغذ دیواری پشتچسبدار بروید.
| نوع پشت | جای چسب | خیسخوردن پیش از نصب | کندن بعدی |
|---|---|---|---|
| کاغذی | پشت کاغذ | دارد | با خیس کردن و خراش دادن |
| وینیل با پشت کاغذی | پشت کاغذ | دارد | رویهٔ وینیل جدا میشود و لایهٔ کاغذی با خیس کردن کنده میشود |
| نبافته | روی دیوار | ندارد | معمولاً خشک و یکپارچه کنده میشود؛ نشانهٔ برچسب را ببینید |
| پشتچسبدار | چسب آماده زیر لایهٔ محافظ | ندارد | طبق برچسب رول |
اگر برچسب رول در دسترس نیست، پشت کاغذ را نگاه کنید. پشت نبافته بافتی الیافی و کمی پارچهمانند دارد، در حالی که پشت کاغذی صاف و یکدست است.
سطح دیوار پنج حالت دارد: گچ خام، دیوار رنگشده، دیوار کاغذ دیواریشده، کاشی و سقف. گچ خام، دیوار رنگشده و دیوار کاغذ دیواریشده در بخش آمادهسازی به تفکیک سطح آمدهاند و کاشی بخش جداگانهٔ خودش را دارد. اگر میخواهید سقف را بپوشانید، روش کار با دیوار فرق دارد و در کاغذ دیواری کردن سقف آمده است.
مثال این صفحه در همهٔ بخشهای روش یک دیوار گچی با رنگ پلاستیک است که با کاغذ دیواری کاغذی طرحدار با تطبیق مستقیم پوشانده میشود. معنای تطبیق مستقیم در بخش بعد آمده است.
خواندن برچسب رول: شماره سری ساخت، نوع تطبیق طرح و روش چسبزنی
برچسب رول هر چیزی را که روش نصب به آن بستگی دارد، با عدد یا نشانهای تصویری میگوید. «تکرار طرح» فاصلهٔ عمودی میان دو نقطهٔ یکسان از نقش کاغذ است و روی برچسب به سانتیمتر نوشته میشود. «شماره سری ساخت» (Batch) شمارهای است که رولهای چاپشده در یک نوبت تولید را از هم جدا میکند.
| نشانه روی برچسب | معنا | اثر بر روش |
|---|---|---|
| شماره سری ساخت | نوبت تولید رول | همهٔ رولهای یک دیوار یک شماره سری ساخت داشته باشند |
| عدد تکرار طرح | فاصلهٔ دو نقطهٔ یکسان نقش، به سانتیمتر | به طول هر قواره افزوده میشود |
| تطبیق آزاد | نقش جفت کردن ندارد | قوارهها از هر نقطهای بریده میشوند |
| تطبیق مستقیم | نقش در قوارههای کنار هم همارتفاع است | همهٔ قوارهها از یک نقطهٔ طرح شروع میشوند |
| تطبیق جابهجا، با پیکان و عدد جابهجایی | نقش در قوارههای کنار هم پلهای است | قوارههای یکدرمیان به اندازهٔ عدد جابهجایی پایینتر شروع میشوند |
| چسب روی دیوار | پشت نبافته | کاغذ خشک نصب میشود |
| چسب پشت کاغذ | پشت کاغذی | کاغذ پیش از نصب خیس میخورد |
| شستشو | اینکه رویه آب و اسفنج را تحمل میکند یا نه | تعیین میکند چسب بیرونزده را با چه رطوبتی پاک کنید |
| نحوهٔ کندن | کندن خشک، کندن لایهلایه یا کندن با خیس کردن | برای تعویض بعدی کاغذ اهمیت دارد |
سازندگان یکسان بودن شمارهٔ ساخت همهٔ رولهای یک کار را الزام میکنند (راهنمای نصب Erismann). رنگ دو سری ساخت اندکی متفاوت است و این اختلاف روی رول بسته دیده نمیشود. وقتی دو قواره از دو سری ساخت کنار هم روی دیوار قرار بگیرند، یک خط عمودی با دو رنگ نزدیک به هم پیدا میشود که با هیچ چسب و ترمیمی از بین نمیرود.
سادهترین روش نصب برای اولین کار کدام است؟
برای اولین کار، کاغذ نبافته با طرح آزاد یا طرح ریز روی دیواری صاف کمترین خطا را دارد. دلیلش این است که نبافته با چسب روی دیوار نصب میشود. کاغذ نبافته «زمان خیسخوردن» ندارد، یعنی مدتی که کاغذ چسبخورده پیش از نصب باید بماند تا منبسط شود. نبافته پس از خشک شدن هم جمع نمیشود، بنابراین درزی که هنگام نصب بسته بوده بسته میماند.
دو دیوار هماندازه را در نظر بگیرید. روی دیوار اول کاغذ نبافتهٔ ساده نصب میشود. نصاب فقط خط شاقول را میکشد، به عرض یک قواره چسب روی دیوار میزند و قواره را خشک روی آن میگذارد. روی دیوار دوم کاغذ کاغذی با طرح درشت نصب میشود. این بار نقطهٔ شروع باید روی نقطهٔ کانونی دیوار تعیین شود، هر قواره باید از همان نقطهٔ طرح بریده شود، و هر قواره باید دقیقاً همان مدت قوارهٔ قبلی خیس بخورد. در دیوار دوم هر یک از این تصمیمها جای یک خطا را باز میکند که تازه پس از خشک شدن دیده میشود.
ابزار و مواد نصب کاغذ دیواری
- متر: برای اندازهگیری ارتفاع و عرض دیوار. جایگزینپذیر است.
- تراز یا ریسمان «شاقول»: برای کشیدن خط عمود قوارهٔ اول روی هر دیوار. الزامی است و کنج یا چارچوب جای آن را نمیگیرد.
- مداد نرم: برای خط شاقول و علامت بالای قوارهها. خودکار و ماژیک از زیر کاغذ پیدا میشوند.
- میز کار بلندتر از قواره: برای چسب زدن پشت کاغذ. برای نبافته لازم نیست.
- سطل تمیز و همزن: برای آماده کردن چسب.
- قلمموی پهن یا غلتک: برای چسب زدن به کاغذ یا دیوار.
- قلمموی باریک: برای چسب زدن دوبارهٔ لبههای بلندشده.
- «کاردک پلاستیکی نصب کاغذ دیواری»: کاردکی با لبهٔ نرم و گرد برای صاف کردن قواره و بیرون راندن هوا. کاردک فلزی بنایی جایش را نمیگیرد، چون لبهٔ تیزش کاغذ خیس را خط میاندازد یا پاره میکند.
- «رولر درز»: غلتک باریکی که درز دو قواره را روی دیوار میخواباند. جایگزین ندارد.
- خطکش فلزی بلند یا کاردک پهن فلزی: برای برش بالا و پایین قواره در خط سقف و قرنیز.
- کاتر با «تیغ نو»: تیغ را برای هر چند برش عوض کنید. تیغ کند کاغذ خیس را پاره و ریشریش میکند.
- قیچی بلند: برای بریدن قوارهها از رول.
- اسفنج و سطل آب تمیز: برای پاک کردن چسب بیرونزده.
- پیچگوشتی: برای باز کردن قاب کلید و پریز.
- کاردک بتونه، بتونه و سنباده: برای پر کردن ترک و جای میخ.
- آستر یا چسب رقیق: برای یکنواخت کردن جذب دیوار.
- نردبان یا چهارپایهٔ محکم.
خرابی رایج این فهرست از تیغ است. کسی که گمان میکند یک تیغ برای کل کار کافی است، پس از چند قواره با تیغی کار میکند که دیگر کاغذ خیس را نمیبرد و آن را میکشد. نتیجه لبهٔ دندانهدار در خط سقف و قرنیز است که پس از خشک شدن ترمیمپذیر نیست. اگر لبهٔ برش بهجای خط صاف پرز یا پارگی نشان داد، تیغ را همان لحظه عوض کنید.
اگر در و پنجره هم رنگ میخواهند، رنگآمیزی را پیش از کاغذ دیواری تمام کنید؛ روشش در رنگآمیزی در و پنجره پیش از کاغذ دیواری آمده است.
محاسبهٔ تعداد رول و مقدار چسب
شمردن رول با مساحت دیوار، دورریز تکرار طرح و تکهٔ آخر هر رول را که به اندازهٔ یک قواره نمیرسد، نمیبیند. روش درست شمردن «قواره» است، یعنی هر نوار بریدهشده از رول به طول ارتفاع دیوار.
مثال این صفحه: دیواری به ارتفاع ۲۶۰ و عرض ۴۰۰ سانتیمتر، و رولی که برچسبش عرض ۵۳ سانتیمتر، طول ۱۰ متر و تکرار طرح ۶۴ سانتیمتر را نشان میدهد. این اندازهها فقط برای مثالاند؛ اندازههای رول خودتان را از برچسب بخوانید.
- ارتفاع دیوار را در چند نقطه اندازه بگیرید و بیشترین عدد را بردارید.
- برای برش بالا و پایین، ۵ تا ۱۰ سانتیمتر به ارتفاع اضافه کنید. در مثال: ۲۶۰ بهعلاوهٔ ۱۰ میشود ۲۷۰ سانتیمتر.
- اگر کاغذ طرحدار است، یک تکرار طرح را به طول هر قواره اضافه کنید. در مثال: ۲۷۰ بهعلاوهٔ ۶۴ میشود ۳۳۴ سانتیمتر.
- طول رول را بر طول قواره تقسیم کنید و حاصل را رو به پایین گرد کنید. این عدد، تعداد قوارهٔ کامل در هر رول است. در مثال: ۱۰۰۰ تقسیم بر ۳۳۴ میشود ۲٫۹۹ و رو به پایین ۲ قواره در هر رول.
- عرض دیوار را بر عرض رول تقسیم کنید و حاصل را رو به بالا گرد کنید. برای یک اتاق، بهجای عرض یک دیوار محیط همهٔ دیوارها را بگذارید. با اندازههای مثال، ۴۰۰ تقسیم بر ۵۳ میشود ۷٫۵۵ و رو به بالا ۸ قواره.
- تعداد قواره را بر تعداد قواره در هر رول تقسیم کنید و رو به بالا گرد کنید. در دیوار مثال، ۸ تقسیم بر ۲ میشود ۴ رول.
- وزن کاغذ (سبک، متوسط یا سنگین) را از مشخصات رول بخوانید.
- تعداد بستهٔ چسب را از جدول زیر یا از بستهٔ چسب خودتان حساب کنید. در مثال، کاغذ متوسط است و یک بستهٔ ۱۲۵ گرمی برای ۸ رول کافی است، پس ۴ رول یک بسته میخواهد.
| وزن کاغذ | نسبت اختلاط | رول به ازای هر بستهٔ ۱۲۵ گرمی |
|---|---|---|
| سبک | رقیقترین نسبتی که بسته برای نصب میدهد | ۱۰ |
| متوسط | نسبت میانهای که بسته برای نصب میدهد | ۸ |
| سنگین | غلیظترین نسبتی که بسته برای نصب میدهد | ۶ |
عددهای این جدول از دادهٔ فنی یک چسب متیلسلولزی رایج است (دادهٔ فنی Metylan Normal). مقدار چسب به وزن کاغذ بستگی دارد. قاعدهٔ ۲۵۰ گرم برای ۲۰ رول که در بسیاری از راهنماها آمده، فقط برای کاغذ سبک درست است. چسب را بیشتر از همه وزن کاغذ و جذب دیوار بالا میبرند، و تعداد رول را بیشتر از همه اندازهٔ تکرار طرح.
اگر وسط کار رول کم بیاید، رول تازه معمولاً شماره سری ساخت دیگری دارد و اختلاف رنگش تازه پس از نصب، کنار قوارهٔ قبلی دیده میشود.
- همهٔ رولها را یکجا و با یک شماره سری ساخت تهیه کنید.
آمادهسازی دیوار پیش از نصب کاغذ دیواری
دیوار پیش از نصب خشک، محکم، تمیز، صاف و یکنواختجذب باشد. گامهای زیر برای همهٔ سطوح مشترک است؛ کارهایی که هر سطح به آنها اضافه میکند در زیربخشهای همین بخش آمده است.
کار با کاردک فلزی، آب و چسب کنار پریز باز، وقتی برق وصل است، خطرش تا لحظهٔ برقگرفتگی دیده نمیشود.
- برق مدار کلیدها و پریزهای آن دیوار را از تابلو قطع کنید. قطع برق پیش از باز کردن قاب است، نه بعد از آن.
- قاب کلیدها و پریزها را باز کنید و پیچها را کنار بگذارید.
- منبع نم را پیدا و رفع کنید. نصب روی دیوار نمدار ممنوع است؛ نشت لوله، نم از زمین و آب باران پشت دیوار پیش از هر کار دیگری رفع میشوند.
محلول سفیدکننده برای کپک با هیچ شویندهٔ دیگری مخلوط نشود و اتاق هنگام کار تهویه شود.
- اگر روی دیوار کپک هست، آن را با محلول سفیدکننده طبق برچسبش بشویید و بگذارید دیوار خشک شود.
- ترکها و جای میخ را با بتونه پر کنید.
- بتونهٔ خشکشده را با سنباده همسطح دیوار کنید.
- گرد دیوار را با برس یا پارچهٔ نمدار بگیرید.
- آزمونهای خشک بودن و سالم بودن دیوار را انجام دهید.
- آستر یا چسب رقیق را، طبق نوع سطح، روی دیوار بزنید.
نم رایجترین علت خرابی در این مرحله است. نصب روی دیوار نمدار از این باور میآید که چسب خوب نم را میپوشاند. آب از داخل دیوار به چسب میرسد و چسب را دوباره نرم میکند. پس از چند هفته کاغذ از پایین دیوار باد میکند و لکه میزند، و چون منبع نم سر جایش است، نصب دوباره هم همان نتیجه را میدهد.
آزمون خشک بودن و سالم بودن دیوار
سه آزمون پیش از چسباندن نشان میدهند دیوار خیس است، رنگ قبلی لق است یا سطح پودری است.
| علامت | آزمون | نتیجه | اقدام |
|---|---|---|---|
| گچ تازه، لکهٔ تیره یا سرد، یا دیوار مشکوک به نم | ورق پلاستیکی حدود نیم متر در نیم متر را با نوار چسب دور تا دور روی دیوار بچسبانید و پس از ۲۴ ساعت زیرش را ببینید | زیر ورق قطره یا تیرگی هست | دیوار خیس است؛ صبر کنید یا منبع نم را رفع کنید |
| زیر ورق خشک و همرنگ اطراف است | میتوانید آستر بزنید | ||
| دیوار رنگشده | نوار چسب را محکم روی رنگ فشار دهید و با یک حرکت بکنید | رنگ همراه نوار کنده شد | رنگ لق است؛ رنگ لق را بردارید، جایش را بتونه کنید و آستر بزنید |
| رنگ کنده نشد | دیوار را تمیز کنید؛ اگر رنگ براق است، سنباده بزنید و آستر بزنید | ||
| سطحی که به نظر گچی یا کهنه است | کف دست را روی دیوار بکشید | کف دست گرد سفید گرفت | سطح پودری است و آستر تثبیتکننده لازم دارد |
| کف دست تمیز ماند | گام بعدی آمادهسازی |
گچ تازه وقتی خشک است که رنگش یکدست روشن شده و لکهٔ تیره و سرد ندارد. آزمون ورق پلاستیکی همین را برای جاهایی که چشم مطمئن نیست تأیید میکند.
برای خشک شدن گچ تازه عدد ثابت روز وجود ندارد. ضخامت گچ، فصل و تهویهٔ اتاق تعیین میکنند گچ کی خشک شود. بسیاری از راهنماها میگویند یک هفته پس از گچکاری کافی است، اما گچ ضخیم در هوای سرد یا در اتاق بیتهویه چند هفته طول میکشد. کاغذی که با تکیه بر آن یک هفته روی گچ ضخیم زمستانی نصب شود، با بیرون آمدن آب گچ جدا میشود و لکه میزند. خشک بودن را آزمون ورق پلاستیکی و رنگ یکدست گچ تعیین میکند، نه شمار روزها.
اگر آزمونها دیواری را نشان دادند که گچش ترک عمیق دارد، پوسته شده یا از زیر لق است، کار آن دیوار با بتونه تمام نمیشود؛ روش ترمیمش در ترمیم و گچکاری دوبارهٔ دیوار آسیبدیده آمده است.
آمادهسازی به تفکیک سطح: گچ خام، رنگ پلاستیک، رنگ روغنی، دیوار کاغذ دیواریشده
| سطح | گامهایی که به گامهای مشترک اضافه میشود |
|---|---|
| گچ خام | گردگیری کامل؛ سپس آستر، «روغن الیف» (آستر روغنی رایج برای گچ) یا «چسب رقیق»، یعنی همان چسب کاغذ دیواری با آب بیشتر، تا جذب یکنواخت شود |
| رنگ پلاستیک سالم | شستشو با آب و شویندهٔ ملایم؛ اگر سطح پودری یا جذبش نایکنواخت است، آستر |
| رنگ روغنی یا براق | سنباده تا مات شدن کامل سطح؛ گردگیری؛ سپس آستر چسبندگی |
| دیوار کاغذ دیواریشده | کاغذ دیواری جدید روی کاغذ دیواری قدیمی نصب نمیشود مگر قدیمی سراسر چسبیده، بدون درز باز و بدون نم باشد؛ در غیر این صورت کاغذ قدیمی کنده میشود |
آستر پیش از نصب باید طبق زمان روی قوطی کاملاً خشک شده باشد. کاغذی که روی آستر نیمهخشک نصب شود، رطوبت آستر را هم به چسب اضافه میکند.
روی رنگ براق خرابی رایجی پیش میآید. ریشهٔ آن این باور است که هر رنگی آماده است، و کاغذ مستقیم روی رنگ روغنی نصب میشود. رنگ براق آب چسب را جذب نمیکند و سطحش گیر ندارد، پس کاغذ روی آن سر میخورد و لبههایش پس از خشک شدن بلند میشود. آستر این سطح را زبر نمیکند؛ زبر کردن کار سنباده است، و آستر پس از سنباده میآید.
اگر کاغذ قدیمی باید کنده شود، روش کندن و آماده کردن دیوار زیر آن در کندن کاغذ دیواری قدیمی و آمادهسازی دیوار زیرش آمده است.
نصب کاغذ دیواری روی کاشی و سرامیک
کاشی سطحی صیقلی و غیرجاذب است و آب چسب در آن فرو نمیرود. کاغذ دیواری روی کاشی ممکن است، به شرطی که کاشی خشک بماند و سطحش آماده شود.
- اگر کاشی در آشپزخانه یا حمام است و مدام خیس میشود، آن را با کاغذ دیواری نپوشانید.
- اگر کاشی لق است یا ترک دارد، پوشاندن آن کار را درست نمیکند؛ کاشی باید پیش از کاغذ دیواری ترمیم شود.
- چربی سطح کاشی را با شوینده کاملاً بزدایید و با آب تمیز بشویید.
- وقتی کاشی خشک شد، لعاب آن را با سنباده مات کنید.
- بندهای کاشی را با بتونه پر کنید.
- بتونهٔ خشکشدهٔ بندها را سنباده بزنید تا کاملاً با سطح کاشی همسطح شود.
- گرد سنباده را بگیرید.
- آستر چسبندگی یا «کاغذ زیرکار» (کاغذ سادهای که پیش از کاغذ اصلی روی دیوار نصب میشود) را روی کل سطح اجرا کنید.
- اگر کاغذ اصلی وینیل است، آن را مستقیم روی کاشی نصب نکنید. چسب آبی زیر لایهٔ غیرقابلنفوذ وینیل روی سطح غیرجاذب بهسختی خشک میشود، و آستر چسبندگی یا کاغذ زیرکار این مشکل را برطرف میکند.
خرابی رایج روی کاشی خطوط شطرنجی بندهاست. با این باور که کاغذ ضخیم بندها را میپوشاند، بندها خالی یا نیمهپر رها میشوند. کاغذ خیس در گودی بند فرو میرود و پس از خشک شدن و کشیده شدن، خط هر بند از زیرش پیدا میشود.
آستر و چسب رقیق روی دیوار: چه کاری انجام میدهد و چه کاری نه
گچ خام و بعضی رنگهای کهنه آب را مثل اسفنج میکشند. وقتی قوارهٔ چسبخورده روی چنین دیواری قرار میگیرد، دیوار آب چسب را در چند لحظه میگیرد. چسب پیش از آنکه قواره صاف و جابهجا شود میگیرد و کاغذ دیگر روی دیوار سُر نمیخورد تا درزش به قوارهٔ قبلی برسد. اگر جذب دیوار یکنواخت نباشد، مثلاً جای بتونه کمتر از گچ اطرافش آب بکشد، یک قواره در جایی زود و در جایی دیر میچسبد.
«آستر» لایهای است که پیش از کاغذ روی دیوار زده میشود و سه کار میکند. سطح پودری و ماسهای را تثبیت میکند تا گرد دیوار با چسب کنده نشود. جذب دیوار را یکنواخت میکند تا همهٔ سطح همزمان با چسب رفتار کند. کندن بعدی کاغذ را هم آسانتر میکند، چون چسب به آستر میچسبد و به عمق گچ نمیرود.
بعضی راهنماها آستر را سنبادهٔ مایعی میدانند که سطح صاف را زبر میکند تا کاغذ بچسبد. آستر سطح را زبر نمیکند، بلکه آن را تثبیت و یکنواخت میکند. سطح براق یا روغنی را باید با سنباده مات کرد و بعد آستر زد.
چسب رقیق جایگزین سادهتر آستر روی گچ سالم است. چسب رقیق برای پیشچسب دیوار رقیقتر از چسب نصب ساخته میشود. در دادهٔ فنی یک چسب متیلسلولزی رایج، نسبت پودر به آب برای پیشچسب دیوار ۱ به ۸۰ است، در برابر ۱ به ۵۰ تا ۱ به ۷۰ برای نصب (دادهٔ فنی چسب متیلسلولزی).
آماده کردن چسب کاغذ دیواری
«چسب پودری متیلسلولزی» پودری است که در آب حل میشود و ژل شفافی میسازد. نسبت آب به پودر را بسته تعیین میکند و به وزن کاغذ بستگی دارد: کاغذ سنگینتر چسب غلیظتر میخواهد. در مثال این صفحه، کاغذ کاغذی با وزن متوسط است و نسبتی که بسته برای کاغذ متوسط نوشته به کار میرود.
- چسبی انتخاب کنید که بستهاش برای نوع و وزن کاغذ شما نوشته شده است.
- مقدار آب را طبق نسبت بسته برای وزن کاغذتان در سطل تمیز بریزید.
- آب را هم بزنید تا در سطل بچرخد.
- پودر را کمکم در آبِ در حال هم خوردن بپاشید. آب را روی پودر نریزید؛ پودری که یکجا خیس شود گلوله میبندد.
- هم زدن را تا پخش شدن همهٔ پودر ادامه دهید.
- چسب را به مدتی که بستهٔ همان چسب تعیین کرده است، به حال خود بگذارید.
- چسب را دوباره هم بزنید.
اگر چسب پیش از پایان زمان استراحت مصرف شود، گلولههای حلنشده تازه زیر کاغذ نصبشده بهصورت برجستگی دیده میشوند.
- قوام چسب را بیازمایید: چسب آماده بدون گلوله است و از قلممو شره نمیکند.
زمان استراحت را بستهٔ همان چسب تعیین میکند. بسیاری از راهنماها پنج تا ده دقیقه استراحت را برای هر چسب پودری کافی میدانند، اما این عدد همگانی نیست. در یک چسب متیلسلولزی رایج، پودر را در آبِ در حال هم خوردن میپاشند، ۲۰ دقیقه صبر میکنند و سپس دوباره هم میزنند.
چسب چوب در چسب کاغذ دیواری: کی بله و کی نه
چسب چوب بهتنهایی برای نصب کاغذ دیواری به کار نمیرود. چسب چوب در چند دقیقه روی سطح میگیرد و فرصت سُر دادن قواره و جفت کردن طرح را نمیدهد. پس از خشک شدن هم با آب نرم نمیشود، در حالی که چسب کاغذ دیواری برای این ساخته شده که با خیس کردن دوباره نرم شود.
بعضی نصابها کمی چسب چوب به چسب پودری اضافه میکنند، با این باور که کار محکمتر میشود. چسبندگی بیشتر شاید حاصل شود، اما کندن بعدی کاغذ را سخت میکند. چسب چوب به گچ زیر میچسبد و هنگام کندن، تکههایی از رویهٔ گچ همراه کاغذ جدا میشود؛ یعنی کار بعدی از ترمیم گچ شروع میشود.
برای کاغذ سبک و متوسط، چسب پودری معمولی با نسبت بسته کافی است. برای کاغذ سنگین و وینیل، راه درست چسب ویژهٔ کاغذ سنگین یا نسبت غلیظتری است که بسته برای کاغذ سنگین میدهد، نه افزودن چسب چوب.
مراحل نصب کاغذ دیواری
دمای اتاق هنگام نصب ۱۸ تا ۲۵ درجهٔ سانتیگراد باشد و اتاق کوران نداشته باشد (راهنمای نصب Erismann). در دمای پایینتر چسب دیر خشک میشود و در کوران لبهها زودتر از وسط قواره خشک میشوند.
توالی نصب برای دو نوع پشت کاغذ یکسان است، جز در چسب زدن. برای کاغذی و وینیل با پشت کاغذی، قواره چسب میخورد، تا میشود و خیس میخورد. در نبافته، دیوار چسب میخورد و قواره خشک میماند. از خواباندن قواره روی خط شاقول به بعد، دو شاخه دوباره یکی میشوند.
- نقطهٔ شروع را انتخاب و خط شاقول را روی دیوار بکشید.
- قوارهها را به ترتیب نصب ببرید و با طرح جفت کنید.
- قواره یا دیوار را، بسته به نوع پشت کاغذ، چسب بزنید.
- قوارهٔ اول را روی خط شاقول بخوابانید و قوارههای بعدی را کنارش نصب کنید.
- در کنجها و دور پریز و پنجره، قواره را طبق بخشهای مربوط ببرید.
دیوار مثال این صفحه، که گچی و رنگشده است و با کاغذ کاغذی با تطبیق مستقیم پوشانده میشود، از شاخهٔ چسب پشت کاغذ پیش میرود.
کشیدن خط شاقول و انتخاب نقطهٔ شروع
«خط شاقول» خطی کاملاً عمود است که لبهٔ قوارهٔ اول روی آن قرار میگیرد و تراز همهٔ قوارههای بعدی را تعیین میکند. هیچ کنج یا چارچوبی را شاقول فرض نکنید.
- اگر کاغذ ساده است یا طرح ریز دارد، کمدیدترین کنج دیوار را بهعنوان نقطهٔ شروع انتخاب کنید.
- در این حالت، از کنج به فاصلهای کمتر از عرض رول علامت بزنید تا قوارهٔ اول کمی به کنج برسد.
- اگر طرح درشت است، نقطهٔ کانونی دیوار را پیدا کنید؛ مثلاً وسط دیوار پشت تخت یا وسط فاصلهٔ دو پنجره.
- در این حالت، طرح را روی نقطهٔ کانونی وسطچین کنید و محل لبهٔ قوارهٔ اول را از آنجا علامت بزنید.
- تراز را روی علامت بگذارید و خط شاقول را با مداد نرم از سقف تا کف بکشید.
- روی هر دیوار تازه، خط تازه بکشید و به خط دیوار قبلی تکیه نکنید.
در هر دو حالت، آخرین درز که طرحش جفت نمیشود در کمدیدترین کنج میافتد؛ مثلاً پشت در یا کنار کمد.
خرابی رایج شروع از کنج بدون خط است. این خطا از این باور میآید که کنج صاف است، و لبهٔ قوارهٔ اول روی کنج گذاشته میشود. کنج دیوارها معمولاً چند میلیمتر از شاقول بیرون است و هر قوارهٔ بعدی همین کجی را به قوارهٔ بعدش منتقل میکند. در انتهای دیوار، قوارهها آشکارا کجاند و طرح در خط سقف پلهپله بالا یا پایین میرود.
برش قوارهها و تطبیق طرح
«تطبیق مستقیم» یعنی نقش در قوارههای کنار هم در یک ارتفاع تکرار میشود. «تطبیق جابهجا» یعنی نقش در قوارهٔ دوم به اندازهای که برچسب نوشته پایینتر از قوارهٔ اول است و در قوارهٔ سوم دوباره به ارتفاع قوارهٔ اول برمیگردد.
- طول قواره را ارتفاع دیوار بهعلاوهٔ ۵ تا ۱۰ سانتیمتر برای برش بگیرید.
- رول را روی میز باز کنید و نقطهای از طرح را که باید در خط سقف باشد پیدا کنید.
- قوارهٔ اول را از چند سانتیمتر بالاتر از آن نقطه ببرید.
- اگر تطبیق آزاد است، قوارههای بعدی را از هر جای رول به همان طول ببرید.
- اگر تطبیق مستقیم است، قوارهٔ بعدی را کنار قوارهٔ اول باز کنید و نقش را با آن همارتفاع کنید؛ همهٔ قوارهها از یک نقطهٔ طرح شروع میشوند.
- اگر تطبیق جابهجا است، قوارهٔ دوم را به اندازهٔ جابهجایی برچسب پایینتر از قوارهٔ اول شروع کنید؛ قوارهٔ سوم از همان نقطهٔ قوارهٔ اول شروع میشود و این ترتیب یکدرمیان ادامه مییابد.
- بالای هر قواره را با مداد علامت بزنید.
- قوارهها را به ترتیب برش پشتشان شماره بزنید.
اگر همهٔ قوارهها پیش از بررسی تطبیق بریده شوند، خطای تطبیق تا نصب قوارهٔ دوم دیده نمیشود و آن وقت همهٔ قوارهها یکجا خراب شدهاند.
- قوارهٔ دوم را کنار قوارهٔ اول روی میز بگذارید و جفت بودن طرح را پیش از بریدن باقی قوارهها بررسی کنید.
- باقی قوارهها را به همان ترتیب ببرید.
برای مثال این صفحه، هر قواره ۲۷۰ سانتیمتر طول دارد و نقش در لبهٔ بالای هر سه قوارهٔ اول در یک ارتفاع است. اگر کاغذ دیگری با تکرار ۶۴ سانتیمتر و جابهجایی ۳۲ سانتیمتر تطبیق جابهجا داشته باشد، قوارهٔ دوم ۳۲ سانتیمتر پایینتر از نقطهٔ شروع قوارهٔ اول بریده میشود و قوارهٔ سوم دوباره از همان نقطهٔ قوارهٔ اول.
چسب زدن: پشت کاغذ یا روی دیوار
کاغذی و وینیل با پشت کاغذی پشتشان چسب میخورد و قواره پیش از نصب خیس میخورد. کاغذ خیس منبسط میشود؛ اگر پیش از انبساط کامل نصب شود، روی دیوار منبسط میشود و حباب میزند. اگر دو قواره زمان خیسخوردن متفاوت داشته باشند، به یک اندازه منبسط نمیشوند و هنگام خشک شدن، یکی بیشتر از دیگری جمع میشود و درز میانشان باز میشود.
کاغذی و وینیل با پشت کاغذی
- قواره را رو به پایین روی میز کار بگذارید.
- چسب را از وسط قواره به سمت لبهها بزنید.
- پشت کاغذ را تا لبهها کامل چسب بزنید؛ لبهٔ خشک درز باز میسازد.
- دو سر قواره را به سمت وسط تا کنید، طوری که روی چسبخورده روی هم بیفتد. این کار «تا کردن» نام دارد.
زمان خیسخوردن را برای هر قواره با زمانسنج بگیرید؛ اختلاف آن تا خشک شدن و باز شدن درز دیده نمیشود.
- زمانسنج را روشن کنید.
- قواره را به مدتی که برچسب نوشته خیس بدهید. در راهنمای یک سازنده این زمان حدود ۸ تا ۱۲ دقیقه است و به دما و نوع کاغذ بستگی دارد (راهنمای Erismann برای خیسخوردن).
- زمان خیسخوردن همهٔ قوارهها را یکسان نگه دارید. اگر قوارهٔ بعدی را هنگام نصب قوارهٔ قبلی چسب میزنید، ترتیب را طوری بچینید که هر قواره همان مدت بماند.
نبافته
- چسب را روی دیوار بزنید، به عرضی کمی بیشتر از یک قواره.
- قوارهٔ خشک را مستقیم روی چسب بگذارید. کاغذ خشک نصب میشود و زمان خیسخوردن ندارد.
بعضی راهنماها میگویند اگر کاغذ چسبخورده بیش از ۱۵ دقیقه بماند غیرقابل استفاده است و باید دور انداخته شود. این قاعدهٔ همگانی نیست. آنچه کار را خراب میکند اختلاف زمان خیسخوردن میان قوارهها و خشک شدن لبههاست. اگر لبههای قوارهای خشک شدهاند، دوباره چسب بزنید. اگر زمان خیسخوردن قوارهای از برچسب خیلی بیشتر شده، آن قواره را کنار قوارههای همزمان خودش نصب نکنید. باور مخالف هم خطاست: کاغذی که بیشتر بماند نرمتر نمیشود، فقط بیشتر از قوارههای کناری منبسط میشود.
چسباندن قوارهٔ اول و قوارههای بعدی
- تای بالای قوارهٔ اول را باز کنید.
- لبهٔ بالای قواره را، با اضافهای که برای برش گذاشتهاید، روی خط سقف بگذارید.
- لبهٔ کناری قواره را دقیقاً روی خط شاقول قرار دهید.
- قواره را با کاردک پلاستیکی از وسط به سمت لبهها صاف کنید تا هوا بیرون برود.
- تای پایین را باز کنید و صاف کردن را تا کف ادامه دهید.
- قوارهٔ دوم را کنار قوارهٔ اول روی دیوار بگذارید و آن را سُر دهید تا لبهاش به قوارهٔ قبلی برسد و طرح جفت شود.
- دو قواره را لببهلب کنار هم قرار دهید؛ نه فاصله بماند، نه روی هم بیفتند. این «درز لببهلب» است.
- درز را با رولر درز و فقط با فشار ملایم بخوابانید. فشار زیاد چسب را از زیر درز بیرون میراند و درز پس از خشک شدن باز میشود.
- خطکش فلزی را در زاویهٔ خط سقف روی قواره فشار دهید.
- اضافهٔ بالای قواره را با تیغ نو در امتداد خطکش ببرید، طوری که خطکش میان تیغه و قواره باشد.
- اضافهٔ پایین را به همین روش در خط قرنیز ببرید.
- چسب بیرونزده را پیش از خشک شدن با اسفنج نمدار، نه خیس، پاک کنید.
روی دیوار مثال، قوارهٔ اول روی خط شاقول نزدیک کنج قرار میگیرد و قوارهٔ دوم آنقدر سُر داده میشود که نقش لبهاش در همان ارتفاع نقش قوارهٔ اول ادامه یابد. بعد از آن، همین گامها برای هر قوارهٔ بعدی تکرار میشوند.
فشار و حرکت دست هنگام باز کردن قوارهٔ تاشده، سُر دادن کاغذ خیس روی دیوار تا لبهاش بیکشیدگی به قوارهٔ قبلی برسد، و فشار درست کاردک و رولر درز را فقط تصویر متحرک نشان میدهد. این حرکتها در آموزش نصب کاغذ دیواری روی دیوار دیده میشوند.
کنجهای داخلی و خارجی
کنج دیوارها تقریباً هیچوقت کاملاً گونیا و شاقول نیست. به همین سبب، قواره در کنج بریده میشود و روی دیوار بعد با خط تازه ادامه مییابد.
کنج داخلی
- فاصلهٔ لبهٔ آخرین قواره تا کنج را در بالا، وسط و پایین اندازه بگیرید.
- قوارهٔ بعد را به پهنای بیشترین اندازه بهعلاوهٔ «باریکه»ای کمپهنا از درازا ببرید؛ باریکه بخشی است که از کنج میگذرد و روی دیوار بعد برمیگردد.
- این قواره را نصب کنید و باریکه را در کنج به دیوار بعد برگردانید.
- روی دیوار بعد، خط شاقول تازهای بکشید که فاصلهاش از کنج برابر پهنای باقیماندهٔ همان قواره باشد.
- باقیماندهٔ قواره را با لبهاش روی این خط شاقول تازه نصب کنید.
هرگز یک قوارهٔ پهن کامل را داخل کنج خم نکنید. کاغذ در کنج ناصاف نمیتواند هم روی دیوار اول و هم روی دیوار دوم صاف بخوابد و چین میخورد.
کنج خارجی و ستون
- قواره را از روی کنج خارجی رد کنید، بدون آنکه کاغذ را بکشید.
- پس از کنج، روی دیوار بعد خط شاقول تازه بکشید و قوارهٔ بعد را روی آن نصب کنید.
- برای ستون و هر شکستگی دیگر دیوار، هر وجه را دیوار جداگانه بگیرید و روی هر وجه خط تازه بکشید.
چروک عمودی خرابی رایج کنج است. باور به گونیا بودن کنجها باعث میشود قوارهٔ کامل داخل کنج خم شود. کاغذ بهعلت ناصافی کنج روی یکی از دو دیوار اضافه میآورد و چروکی عمودی در امتداد کنج میسازد.
دور پریز، کلید، در و پنجره
کار با تیغ و چسب خیس کنار پریز، وقتی برق وصل است، خطرش تا برقگرفتگی دیده نمیشود.
- پیش از برش، مطمئن شوید برق مدار آن دیوار از تابلو قطع است.
- قواره را کامل روی جای پریز یا کلید نصب کنید.
- جای جعبهٔ پریز را با فشار ملایم انگشت روی کاغذ پیدا کنید.
- برش «ضربدری» کوچکی از وسط جعبه به سمت چهار گوشهاش بزنید.
- برش ضربدری را کمکم تا لبهٔ جعبه بزرگ کنید، تا لبهٔ برش زیر قاب پنهان شود.
- گوشههای مثلثی را به داخل جعبه برگردانید یا در امتداد لبهٔ جعبه ببرید.
- قاب را پس از خشک شدن کامل کاغذ دوباره نصب کنید.
پریز دیوار مثال در قوارهٔ سوم قرار میگیرد. قوارهٔ سوم کامل نصب و درزش با قوارهٔ دوم جفت میشود. سپس جای پریز با برش ضربدری باز میشود.
چارچوب در و پنجره
- قواره را روی چارچوب نصب کنید تا از آن بگذرد.
- در گوشهٔ چارچوب، برشی مورب از لبهٔ قواره تا نوک گوشه بزنید.
- کاغذ را با کاردک پلاستیکی در لبهٔ چارچوب بخوابانید.
- اضافهٔ کاغذ را با خطکش فلزی و تیغ نو در امتداد چارچوب ببرید.
کاغذ دیواری پوستری و سهبعدی: نصب تکههای شمارهدار
«کاغذ دیواری پوستری» تصویری یکپارچه است که در چند تکهٔ شمارهدار چاپ میشود؛ آنچه در بازار کاغذ دیواری سهبعدی نامیده میشود هم از همین نوع است و فقط تصویری با عمق نمایشی دارد. روش چسب زدن هر تکه همان روش نوع پشت آن است.
- تکهها را پیش از چسب زدن به ترتیب شماره روی زمین بچینید.
- کامل بودن تصویر و ادامهٔ آن در لبهٔ تکهها را بررسی کنید.
- جای تصویر روی دیوار را تعیین کنید و محل لبهٔ تکهٔ اول را علامت بزنید.
- روی علامت خط شاقول بکشید.
- تکهٔ اول را، طبق نوع پشت آن، چسب بزنید.
- تکهٔ اول را روی خط شاقول نصب کنید.
- تکههای بعدی را به ترتیب شماره نصب کنید و تصویر را در لبهها جفت کنید.
برای نمونه، پوستری چهارتکه با چهار نوار عمودی را در نظر بگیرید که از چپ به راست شماره خوردهاند. تکهٔ ۱ روی خط شاقول در سمت چپ نصب میشود. تکههای ۲ تا ۴ هر کدام با جفت کردن تصویر در لبهٔ تکهٔ قبلی میآیند. اگر روی زمین معلوم شود که تکهٔ ۳ با تکهٔ ۲ جفت نمیشود، هنوز چیزی روی دیوار خراب نشده است.
پنلهای فومی برجسته کاغذ دیواری نیستند و روش دیگری دارند؛ این روش در نصب پنلهای فومی و دیوارپوش سهبعدی آمده است.
آزمون درستی کار پس از نصب
بعضی خطاها بلافاصله پس از نصب دیده میشوند و بعضی تازه پس از خشک شدن کامل. بررسی نهایی پس از خشک شدن کامل انجام میشود، که معمولاً ۲۴ تا ۷۲ ساعت طول میکشد و به دما و رطوبت اتاق بستگی دارد.
| مورد بررسی | زمان بررسی | نشانهٔ درست | نشانهٔ نادرست |
|---|---|---|---|
| شاقول بودن | بلافاصله | تراز روی لبهٔ هر قواره عمود نشان میدهد | لبهٔ قوارهها کج است یا طرح در خط سقف پلهپله میشود |
| جفت بودن طرح | بلافاصله | نقش از یک قواره به قوارهٔ بعد بیوقفه ادامه مییابد | نقش در درز جابهجا شده است |
| درز | بلافاصله و پس از خشک شدن کامل | درز بیفاصله و بیهمپوشانی است | میان دو قواره شکاف یا لبهٔ روی هم دیده میشود |
| چسب روی سطح | بلافاصله | سطح کاغذ مات و همرنگ است | لکهٔ براق چسب روی کاغذ مانده است |
| حباب | پس از خشک شدن کامل | زیر نور مایل سطح صاف است | زیر نور مایل سایهٔ حباب دیده میشود |
| لبهها | پس از خشک شدن کامل | لبهها در خط سقف، قرنیز و درز چسبیدهاند | لبهای بلند شده است |
دیوار را با «نور مایل» نگاه کنید، یعنی نوری که از کنار و تقریباً موازی با دیوار میتابد، مثل نور پنجرهٔ کناری یا چراغ دستی که کنار دیوار گرفته میشود.
برای دیوار مثال، شاقول، جفت بودن نقش در درزها و لکهٔ چسب همان روز بررسی میشوند. درزها، حبابها و لبههای خط سقف پس از خشک شدن کامل دوباره با چراغ دستی بررسی میشوند.
خشک شدن: در ۴۸ ساعت اول چه کنید و چه نکنید
کاغذ چسبخورده هنگام خشک شدن کمی جمع میشود. اگر این کار آرام و یکنواخت انجام شود، کاغذ صاف روی دیوار مینشیند. اگر سطح یا لبهها زودتر از زیر کاغذ خشک شوند، درزها از هم کشیده میشوند.
گرم کردن اتاق یا باد زدن برای خشک شدن سریع، اثرش تازه با باز شدن درزها دیده میشود.
- اتاق را با باز کردن ملایم در یا پنجرهای که رو به دیوار نیست تهویه کنید.
- بخاری، کولر و پنجرهٔ باز را رو به دیوار تازه نصبشده نگذارید، تا کوران روی دیوار نیفتد.
- به حبابهای ریز کاغذ کاغذی دست نزنید.
- تابلو و شیء سنگین را پیش از خشک شدن کامل نیاویزید.
باز شدن درزها خرابی رایج این دوره است. ریشهٔ آن این باور است که زودتر خشک شدن کار را محکمتر میکند؛ پس اتاق گرم میشود یا پنکه رو به دیوار قرار میگیرد. لبههای قواره زودتر از وسط آن خشک و جمع میشوند و درز میان دو قواره باز میشود.
حباب، درز باز و لکهٔ چسب: علت و رفع
| علامت | علت | باوری که آن را میسازد | آزمون | اقدام |
|---|---|---|---|---|
| حباب ریز روی کاغذ کاغذی در ساعات اول | کاغذ هنوز خیس و منبسط است | هر حبابی را باید فوراً ترکاند | صبر تا خشک شدن کامل | در ساعات اول به آن دست نزنید؛ بیشتر این حبابها با خشک شدن جمع میشوند |
| حباب ماندگار پس از خشک شدن کامل، یا حباب روی وینیل و نبافته | هوای مانده یا جای بیچسب زیر کاغذ | حباب در هر نوع کاغذی خودبهخود از بین میرود | نور مایل پس از خشک شدن کامل | سوراخ ریز با سوزن یا سرنگ چسب، و صاف کردن به سمت سوراخ |
| حباب بزرگ هنگام نصب | هوای حبسشده یا صاف کردن نادرست | بعداً درست میشود | در همان لحظه دیده میشود | قواره را تا حباب بلند کنید و دوباره از وسط به لبهها بخوابانید |
| درز باز پس از خشک شدن | اختلاف زمان خیسخوردن، لبهٔ کمچسب یا خشک شدن سریع | هرچه بیشتر بماند نرمتر است | مقایسهٔ زمان خیسخوردن قوارههای دو طرف درز | کمی چسب با قلمموی باریک زیر لبهها و خواباندن با رولر درز |
| لبهٔ بلندشده در درز، سقف یا قرنیز | لبهٔ خشکمانده، فشار زیاد رولر درز، یا رنگ براق زیر کاغذ | هر رنگی آماده است | لمس لبه و نگاه به سطح زیر آن | مقدار کمی چسب با قلمموی باریک و خواباندن با رولر درز |
| لکهٔ براق روی کاغذ | چسب بیرونزدهای که خشک شده است | چسب بیرنگ است و دیده نمیشود | نگاه با نور مایل | پاک کردن با اسفنج نمدار؛ اگر رویه شستنی نیست، نشانهٔ شستشو را روی برچسب ببینید |
| طرح ناجور در درز | برش قواره بدون بررسی تطبیق | تطبیق را روی دیوار درست میکنیم | مقایسهٔ نقش دو قواره در لبه | اگر کاغذ هنوز خیس است، قواره را سُر دهید؛ اگر خشک شده، قواره را کنده و از نو نصب کنید |
| اختلاف رنگ میان قوارهها | اختلاف شماره سری ساخت | رولها همه یکیاند | مقایسهٔ شماره سری ساخت روی برچسب رولها | با چسب رفع نمیشود؛ قوارهٔ ناهمرنگ با قوارهای از سری درست جایگزین میشود |
بعضی راهنماها میگویند حبابهای زیر کاغذ دیواری پس از چند ساعت خودبهخود از بین میروند. این فقط دربارهٔ حباب ریز کاغذ کاغذی درست است که با خشک شدن جمع میشود. وینیل و نبافته اینطور جمع نمیشوند، و حبابی که پس از خشک شدن کامل مانده، ماندگار است.
برای رفع حباب ماندگار، سوزن سرنگ را با زاویهٔ کم نسبت به سطح وارد حباب کنید، کمی چسب تزریق کنید و حباب را با اسفنج نمدار به سمت سوراخ صاف کنید. سوراخ ریز پس از صاف کردن دیده نمیشود.
اگر قوارهای باید کامل برداشته و از نو نصب شود، روش کندنش در کندن قواره و کاغذ دیواری نصبشده آمده است.
اکنون دیواری دارید که نوع کاغذ و سطحش پیش از کار تشخیص داده شده و قوارههایش شاقول، جفت و لببهلب نصب شدهاند. خطایی که پس از پایان کار بیشتر از همه پیش میآید، گرم کردن یا باد زدن دیوار تازه برای خشک شدن سریعتر است.